Su Şişesi

Ve herkese bir kez daha merhaba! İşte sorunlarınızla dolu bir Su Şişesi daha karşınızda ve hepinizin okuması için hazır bekliyor. Mektuplardan önce bu yazdığım açılış yazısı bile gayet uzun tuttuğundan lafımı kısa kesmek istiyor ve hemen konuya giriyorum. Geçen sayı dikkat ettiyseniz, Su Şişesi beş sayfa olmasına rağmen çok az mektuba cevap verebildim. Bunun üstesinden gelmenin birkaç yolu var, bu da çok genel sorularınızı cevaplamamak. Bazen sizden öyle sorular geliyor ki, cevabını sayfalarca yazsam veremem. Bu soruları atlıyorum. Bunun yanında, daha önce bu sayfalarda cevaplanmış soruları da bir kez daha cevaplamam imkansız. Bana anlayış göstereceğinizden hiç kuşkum yok, zira bu köşe hepimiz için. Bundan sonra, altı-üstü çizgili harfleri açıklamayacağım. FLI ve AFLI tekniklerini kullanan çizim programları olduğunu söylemeyeceğim. Çünkü bunların hepsi daha önceden cevabını verdiğim konular. Umarım bu yolla biraz daha mektup için yer açarız. Bana gönderdiğiniz mektuplara geç cevap verirsem bana kızmayın, herkese sırayla cevap veriliyor. Eveet, konuyu değiştirelim. Bu sefer köşemizin sayfalarını 64'ün en ünlü grafiklerinin resimleri süslüyor. Nisan ayının 16-17-18. günlerinde İsveç'te yapılan bilgisayar partisindeki grafik yarışmasına katılan en güzel resimleri bu sayfalarda görebilirsiniz. Bu resimlerden bir kısmı FLI ile yapılmış, bir kısmı ise normal resim modunda. Aralarında bir tane var ki, benim AFLI ile yapıldığını gördüğüm ilk ve tek resim. Daha önce AFLI logolar görmüştüm ancak hiç resim görmemiştim. (Üzerinde TOPAZ logosu olan resim AFLI ile çizilmiş). Ve son bir şey.. 64'teki oyun patlaması son hızıyla sürüyor. Devamlı, akın akın oyun geliyor. Herhalde bu da 64'ü küçümseyen ve onun öldüğünü iddia edenlere en büyük tokadı vuruyor. Biz de dergimizde bu oyunların en güzellerini açıklamaya çalışıyoruz.

Simpsons gibi adı ünlü, ancak oyunu son derece aptalca ve vasat oyunlar yerine hiç adı duyulmamış olsa da son derece eğlenceli ve düşündürücü oyunları sizlere tanıtmak bizlerin görevi. Herneyse, lafı gene uzattık, haydi mektuplara geçelim...:

Cihangir, Çanakkale 1- Su Şişesi'ni okuduğumda gözlerime inanamadım. AFLI ile hem bir kartta 16 renk, hem de yüksek çözünürlük sağlandığını belirtmişsiniz. (anladığım kadarıyla) AFLI çalıştığında çözünürlük 320-200 mü? Ayrıca bu programın ne gibi özellikleri var? 2- C-64 ve C-128 için compiler ismi verebilir misiniz? 3- Su Şişesi'nin ortasındaki şövalye resmi hangi demodan? 4- C-64'ü 1 Mhz'den 4 Mhz'ye çıkaran kart hakkında biraz bilgi verebilir misiniz? 5- C-128 ile beraber verilen CP/M disketindeki program nedir? Ne işe yarar? 6- Elime geçen eski bir Commodore Dergisi'ni karıştırırken BASIC 8 diye bir programdan söz edildiğini duydum. Bu program hakkında biraz bilgi verebilir misiniz? Merhaba Cihangir! Sonunda AFLI'nin dikkat çekebilmesine sevindim, daha bunun gibi ne olaylar var, ah, hepinize tek tek gösterebilsem! 1- Evet, doğru anlamışsın. AFLI ile bir cursor büyüklüğündeki alanda 16 renk gösterebiliyoruz, ancaaaaak.. Bu 16 rengi 8x8'lik cursor alanında istediğimiz gibi koyamıyoruz. Basit bir şartı var: Bir cursor'ın her pixel satırına sadece 2 renk konuyor. Yani, cursor'un en üst pixel'ine 2 renk, bir altındaki pixel satırına 2 renk,......, en son pixel satırına iki renk koyarak toplam 8 pixel x 2 renk = 16 renge çıkabiliyoruz. İnanması zor, değil mi? Çözünürlük 296 x 200, çünkü FLI ve AFLI'de, ekranın en sol 3 kolonu kullanılmaz. AFLI editör, aynen FLI editör gibi kullanılması son derece zor olan bir çizim programı. Her şeyi nokta nokta çizmek zorundasın, line, circle gibi komutları yok. Bu yüzden olmalı ki, elime tüm demolar geçmesine rağmen, hiç AFLI resim görmedim, sadece AFLI logolar gördüm. Ayrıca, sakın FLI resimlerin de FLI EDITOR'lerle yapıldığını sanma. Onlar önce normal bir çizim programı (Koala painter, Amica Paint, Art Studio gibi) ile çizilip, FLI formatına dönüştürüp (bunu 5 saniyede yapan programlar var) sonradan FLI EDITOR ile renklendiriliyorlar. Bir LİNE komutu bile olmayan çizim programı düşünebiliyor musun? İşte FLI ve AFLI çizim programları öyleler! Ama sonunda ortaya çıkan sonuç her şeye değiyor. 2- Geçen sayımızda Sinan compiler'lar hakkında geniş bir bilgi verdi. Cevabını orada bulmuşsundur bile.. 3- FAIRLIGHT grubunun LEGOLAND adlı demosunda yer alıyor. Sen bu yazıyı okuduğun ay, LEGOLAND II piyasaya çıkmış olacak, eminim o resimleri çizen grafiker, OGAMI, çok daha iyilerini sunacaktır. Bu arada, o resim bir FLI çalışma ve bence o resmin fotoğrafı çok kötüydü, onu bir de gerçekten monitörde görmen lazım.. 4- Bu kart Avrupa'da piyasaya çıkan hızlandırıcı bir karttır. Türkiye'ye hiç gelmedi. Yaptığı işlem ise makinenin hızını tam dört katına çıkarmak. 5- CP/M programı Commodore 128'iniz ile profesyonel uygulamaları yapabilmenizi sağlar. Bu işletim sistemi IBM PC gibi büyük profesyonel sistemlerdeki programlarla uyumludur. 6- BASIC 8 Commodore 128 için yazılmış ileri bir BASIC yorumlayıcısıdır. Bu program yardımıyla işletim sisteminize yeni komutlar eklersiniz. Özgür Homurlu, Gaziantep 1- Lütfen ilk yazınızda yazdığınız “... anlamadınızsa bana yazın!” dediklerinizi açıklayın. Yani o ilk yazıda örnek verdiklerini açıklayın. 2- 73. sayıdaki program döküm ekinde BASIC ile yazıldığı söylenen “!OPEN,A$” komutundaki ünlem nedir? Dosya numarası yok mu? Lütfen açıklayın. Kurtuldum sanmayın, her ay yazacağım! 3- Lemmings haberi doğru mu? Sevgili Özgür, 64 ile bir yıl daha cebelleşmek zorunda kaldığın için inan çok mutlu oldum. Umarım yakında AMIGA'na kavuşursun. Cevaplara geçelim. 1- Öylesine genel bir soru sormuşsun ki, bunu cevaplamam imkansız! İşte o paragraftan bir cümle: “Vedat Usta'nın makine dili köşesinde geri kalıp daha basit bir şeyler mi öğrenmek istiyorsunuz? Bana yazın!” Şimdi, ben bu cümlenin neresini açıklayayım? Bana hangi konularda takıldığını söylemen lazım, ancak o zaman yardım edebilirim. Mektubunu bekliyorum, senden kurtulmaya zaten niyetim yok, her ay bekliyorum bir şeyler! 2- O programa dikkat edersen, ondan bir sayfa önce aynı programla ilgili bir de makine dili program var. Önce o makine dili programı yazıp, sonra bahsettiğin programı, o garip işaretleriyle beraber aynen yazacak- 3. Umarım!. En az senin kadar (hatta daha fazla) ben bekliyorum onu.. Onur Şener, İzmir 1- Ben bir 64 sahibiyim ve kendi çapımda programlar yapabiliyorum. Benim sorum şu..: Ben bilgisayar ekranına sahip değilim ve televizyon kullanıyorum. Yaptığım programlarda çizime ve grafiğe de yer vermek istiyorum ama söylentiye göre bilgisayar ekranı olmadan bu imkansız deniliyor. Bunun hakkında ne söyleyebilirsiniz? 2- Program yaparken “PRİNT” ile yazdırdığım yazıların biraz aşağıdan başlamasını istiyorum, bunu nasıl yapabilirim? 3- 64'te program yaparken daire, üçgen gibi şekiller çizdirmek istiyorum. Bunun için hangi komutları kullanmalıyım? 4- Biliyorum, derginizde oldukça fazla oyun tanıtımı yapıyorsunuz, ama bir liste şeklinde 64'te çıkan yeni oyunlar ve güzellikleri hakkında bilgi verebilir misiniz? 5- Tiyolar & Tuzaklar bölümünün adresini yayınlayabilir misiniz? 6- Derginizin sayfaları diğer dergilere oranla çok az. Sırf bu yüzden birçok arkadaşımın bu dergiyi almadıklarını görüyorum. Acaba bir-iki tane daha oyun tanıtımı ekleyerek dergiyi kalınlaştırabilir misiniz? Mektubun için sağol, işte cevapların! 1- Sen en iyisi söylentilere pek aldırma. Grafik çiziminin bilgisayar ekranıyla ne ilgisi var? Bilgisayar ekranının tek büyük özelliği renkleri daha güzel ve canlı göstermesi. Senin grafik çizmen tamamen bilgisayarını programlamanla ilgili, ekranla ilgisi yok. 2- Gayet basit. Programında PRINT yazdıktan sonra tırnak işaretini koy ve kaç satır aşağı yazmak istiyorsan o kadar cursor down tuşuna bas. Bu işlemi yaptığında tırnak işaretinden sonra bazı karakterlerin belirdiğini göreceksin. Sonra mesajını yazıp tırnağını kapat. 3- Bunu programlamak çok zordur. Onun için bir çizim programında istediğin şekilleri çizip onları programlarında kullanmayı dene. Aynı sonucu alacaksın. Bu sayfalardaki BASIC programları çizdiğin resimleri kendi programlarında kullanmak için kullana- 4- Aynı şeyi ben de düşündüm, ancak ne zaman başlarım bilmem. Belki bu sayı, kim bilir? 5- Derginin başındaki normal İstanbul adresine bak. (Sakız sokak...) 6- Bu konuda haklısın, ancak bu benim elimde değil, İstanbul'dakilere baskı yapmayı deneyin, | Evren Aybars, Ankara 1- Döküm ekindeki alt ve üstü çizgili harfler nasıl yazılıyor? 2- Lemmings eğer yazdığınız gibi 64'te çıkarsa kasette de çıkar mı? 3- 64'ün demoları adlı köşenizdeki demoları kasette bulmam mümkün olabilir mi? Mümkünse nereden bulabilirim? Sevgili Evren, mektubundaki duyuruyu yayınlayamadığım için üzgünüm, ancak o birazcık reklama giriyor. Her neyse, işte cevapların.. 1- Bakınız mektup 6, soru 1. 2- Eğer gelirse kesin olarak kasette de çıkar. (Ara yüklemeli olarak.) — 3- Demoların birçoğunu kasette izleyebilirsin, tek şikayet edeceğin demonun her bölümünden sonra bilgisayarı açıp kapayıp bir sonraki bölümü yüklemek olacaktır. Nereden bulacağın konusunda ise yardımcı olamıyorum. Fatih Uslu, Elazığ 1- FRP oynuyor musun? Sence kasetteki en iyi FRP'ler hangileri? 2- Biraz da adventure, FRP ve spor oyunlarına ağırlık verirseniz çok memnun olaca- 3- Football Manager 2 64'te var mı? 4- Beast'ı birçok yerde aramama rağmen bulamadım. Zannedersem kırılmış kaset versiyonunu bulmam çok zor. Nereden bulabilirim? Selam Fatih, oyunlarla ilgili ilk soru senin, bu konularda bir uzman olduğumu söyleyemeyeceğim, umarım cevaplarımı yetersiz bulmazsın. 1- Kasette FRP var mı? 2- Adventure oyunlar uzun bir ön hazırlık istiyor, tam çözüm vermeden de pek açıklamanın anlamı yok. Sadece elimize geçen en son adventure oyunların göz ucuyla bitirdiğin varsa bu dergide yayınlan- 3- Evet.

4- Shadow of the Beast, 64'te sadece kartuş için yapılmış bir oyun. Aslında disk sürücüsü olanların bile bu oyunu bulabilmeleri büyük şans. Cracker'lar en başta kırılması imkansız sayılan kartuş oyunlarını bile kırmayı başardılar ve Beast gibi sırf kartuşlar için yapılan oyunları da (Robocop 2, Chase HQ 2) disketlere attılar. Ancak Beast'ın kaset versiyonu oynanış itibarıyla imkansız görünüyor. Bulabileceğini sanmıyorum, ancak piyasada kartuş olarak mevcut. Cenk Çetindağ, Denizli 1- Yakın bir zaman sonra disk drive alacağım. Bana piyasada bulunan 1541-1, 1541-2 ve Disk 64 adlı drive'lardan hangisini tavsiye edersiniz? 2- C-64 için en iyi müzik ve grafik programları hangileridir? 3- Bana C-64 disk oyunu olarak en iyi en yeni ve güzel grafikli adventure ve simulasyon oyunları tavsiye eder misin? Selam Cenk, umarım en kısa zamanda drive'ını alıp C-64'ünü daha etkin kullanmaya başlarsın. İşte cevapların.. 1- Hiç açıklamaya gerek duymadan 1541-2 sürücüsünü tavsiye edeceğim. Kesinlikle başka bir alternatif düşünme. Bu drive beş çeyrek disk kullanır. 2- En iyi grafik programı AMICA Paint ve ADV Art studio, en iyi müzik programı ise Voicetracker 4.0'dır. Ayrıca yine piyasada bulunabilen Future Composer işini görür. En iyi müzik programı aslında JCH'nin kullandığı editördür, ancak onu piyasada bulamazsın

3- En iyi adventurelar.. Elvira, The Brew, Corruption, Guild of Thieves. En iyi simulasyon ise Fighter Bomber.. Tabii bence... Kerem Yılmaz, İzmit 1- Bazı programları eksiksiz yazmama rağmen programı run'layınca çıkartamıyorum. Bu programların açıklamasında “programı BASIC dili editörü ile yazın, BDE ile uyum sağlayın” gibi şeylerden söz ediliyor. Bunların ne anlama geldiğini söyler misiniz? Bunlara uymazsak program çıkmaz mı? 2- Yine bu programları yazarken zorlanıyorum, bilgisayarımı uzun süre açık tutmak zorunda kalıyorum. Acaba bunun kolay bir yolu var mı? 3- Tiyolar & Tuzaklar bölümünde verilen tiyoları girmek için kullanmamız gereken “kırıcı kartuş” nasıl bir şey, bunu nasıl elde edebiliriz? Bu kartuşu kullanmadan oyunu pause edip poke'ları giremez miyiz? Sevgili Kerem, her şeyden önce mektubunun tamamını yayınlayamadığım için özür dilerim, bunu çok istediğini biliyorum ama senin mektubunu yayınlamam 3-4 kişinin mektubunu bir sonraki sayıya aktarmam demek olur. Cevaplar ise.. 1- BASIC dili editörü, BASIC programları bilgisayara yazmamıza yarayan ve yazdığımız programlarda hata olup olmadığını kontrol eden bir programdır. Normalde bilgisayarımızı açar açmaz da BASIC program yazabiliriz ancak hatalar yaptığımızda bilgisayar bizi uyarmaz. Program döküm ekinde BASIC programların sağ tarafında yer alan parantez içindeki sayılar bu istenen kontrolü sağlar. Eğer kendine güveniyorsan normal açılış ekranında da yazabilirsin. Döküm ekindeki yazım hatalarına gelince, bunlar basım hatalarından kaynaklanıyor. Sana önereceğim tek şey, program aboneliği yaptırman. Böylece hem programları yazmaktan kurtulursun, hem de sağlam olarak elde edersin. 2- Programları yazarken arada kasete save et, sonra bilgisayarını dinlendir, tekrar aç ve save ettiğin programı yükle, sonra kaldığın yerden devam et. En mantıklı yol bu! 3- Kırıcı kartuşlar, bilgisayara kartuş girişinden takılan ve bilgisayara birçok özellik kazandıran elektronik devrelerdir. Bu kartuşların işlevlerini anlatmama sayfalar yetmez, geçen sayı başlayan “Kartuşlar ve Hızlandırıcılar” adlı yazı dizisini takip edersen istemediğin kadar bilgi alabilirsin. Tiyolar & Tuzaklar'daki poke'ları ancak bir kartuş yardımıyla girebilirsin. Ya da oyunun başlangıç adresi verilirse bilgisayarı resetlemen sana yetecektir. Bu kartuşları herhangi bir bilgisayarcıda bulabilmen lazım. Pause ederek girmen imkansız. Cengiz Karakaya, Adana 1- Ben, BASIC ile ilgili olmama rağmen makine dili hakkında hiçbir şey bilmiyorum.

da ise kitap bulamadım. Mesela, EOR #$FF gibi bir şey neyi ifade eder? Veya 0801 adresine yazılmış 18 08 90 ... şeklinde onaltılık sistemde yerleştirilmiş sayılar neye göre konuyor? Selam Cengiz!.. Mektubunda bir tek bu soruyu yayınlıyorum, diğerinin (Art studio 2 ile yaptığın resimleri nasıl kullanacağını) çözümünü bu sayfalardaki kısa BASIC programda bulabilirsin. 1- Her şeyden önce, umarım bu cevabı herkes okuyordur, çünkü burada yazacaklarım birkaç soru işaretini kafanızdan silecektir. İlk olarak nasıl BASIC'de Print, Input gibi komutlar varsa, makine dilinde de (makine diline MD diyeceğim kısaca..) LDA, CMP, EOR, STA gibi 3 harften oluşan komutlar vardır. Her MD komutunun ayrıca bir de sayı olarak karşılığı vardır. Yani MD'de siz bilgisayara LDA yerine onun karşılığı olan A9 rakamını verdiğiniz an bilgisayar aynı şeyi anlayacaktır. BASIC'de nasıl LİST komutu vererek BASIC listesi görebiliyorsak, MD'de de M (adres) ya da D(adres) yazarak listeyi görebiliriz. Mesela bir MD programını C000 adresine yazdık diyelim. Buradaki programı M C000 diye list edersek, komutları değil, numerik karşılıklarını görürüz. Eğer D C000 diye list istersek, LDA gibi komutların kendilerini görürüz. Bu numerik ifadelerin başındaki adresler (mesela senin verdiğin örnekte 0801 oluyor) BASIC programlarda nasıl satır numarası veriyorsak, MD programlarda verdiğimiz satır numaralarıdır, ancak aynı zamanda bilgisayarın hafızasını temsil ederler. MD birkaç yönüyle BASIC'e benzer. Mesela POKE 1024,2 komutu ile ekranın en üstüne bir B harfi koyabiliriz. Aynısını MD ile yapalım.

$1000 LDA
$1002 STA $0400
$1005 RTS

Burada LDA #$02 ile A değişkenine B harfinin kodu olan 2 rakamını veriyoruz. (LOAD A WITH 02) STA $0400 ile bu B harfini ekrana koyuyoruz. (STORE A TO $0400) $0400, onaltılık sistemdedir ve onluk sistemde 1024'e eşittir. Son komut olan RTS ise MD programın bittiğini belirtir. Aynı programı numerik olarak yazarak şöyle görünür.

$1000 A9 02 8D 00 04 60

Burada A9 02 LDA #$02'nin; 8D 00 04 STA $0400'ün; 60 ise RTS'nin kodudur.

Program döküm ekindeki MD programları için de aynı şey geçerli. Bu komutları öğrenmek sana MD'ye bir giriş sağlayacaktır. Gökhan Türkel, İstanbul 1- Makine dili için hazırlanan MDE programını yazdım, fakat kayıt ettikten sonra hata uyarısı çıktı. LEFT ve RIGHT'ı nasıl yazabilirim? Ayrıca BASIC ile yazılmış programlarda (DOWN), (UP), (RVSON), (RVSOFF), (HOME), (CLR)'i ekrana nasıl yazabilirim?

2- Dergide daha güzel ve geniş açıklamalı oyunlara yer vermeniz mümkün olmaz mı? Hemen cevaplar.. 1- Bir BASIC programda tırnak işaretinden sonra girebileceğiniz bu tür deyimleri şöyle yazabilirsiniz.. Klavyenizi biraz incelediğinizde aslında bu deyimlerin aynılarının klavyeden de yazılı olduğunu göreceksiniz. Mesela (UP)'ı yazmak için, cursor'ı yukarı çıkarmanıza yarayan CURSOR UP tuşuna basmanız yeterli olacaktır. Programı yazarken bu tür tuşlara bastığınızda acayip şekillerin çıktığını göreceksiniz, panik olmayın, bunlar normal. Sonra, hepsini ve mesajları yazıp tırnağı kapattığınızda her şey normale dönecektir. Bunun gibi, her deyim klavyede yazıyor, biraz dikkat edersen hangi tuşlara basman gerektiğini anlarsın. 2- Üzgünüm ama biz zaten 64'te çıkan en güzel oyunları açıklıyoruz. Belki söylemek istediğin ve “geniş açıklamalı oyunlar” diyerek kastettiğin oyunlar adventure'lar, ama takdir edersin ki onları geldiği an oynayıp bitirmek mümkün değil. Umarım bu konuda bizlere anlayış gösterirsiniz.. Erkan Gürel, Yozgat(?) 1- Döküm ekindeki C000: A4 FB A5 FC.. tipi programları bilgisayarıma yazıyorum, ama her satırın sonunda Syntax Error ile karşılaşıyorum. Neden? 2- İki satırdan fazla olan bir program satırını bilgisayar ikinci satırın sonuna kadar kabul ediyor, kalanları syntax ile karşılıyor. Bu iki satırdan sonra kalanları başka bir satır numarasıyla mı yazmalıyım? 3- C-64'te port 2'deki joystick'im yukarı, sağa gitmiyor ve ateş etmiyor. (joystick bozuk değil) Aynı görevi gören klavyedeki tuşlar da çalışmıyor. Bilgisayarım arızalı mı? 1- Bu tür programlar makine dilindedir, MDE ile veya bir kartuşun makine dili monitörü ile yazılmalıdırlar. 2- BASIC'de her komutun kısaltılmış yazılışı vardır. Tüm komutlarda, komutun ilk harfini basıp ikincisini Shift ile beraber basmak o komutun yerine geçecektir. Böylece en uzun komutları bile toplam 2 harfte ifade edip BASIC satırlarını kısaltabilir ve 2 satıra sığdırabilirsin. (Bazıları için kısaltma yoktur. Ed.) 3- CIA çipin uçmuş. En yakın Teleteknik yetkili servisine..

Çağdaş Bayram, Bursa

1- Bir sprite ile bir karakterin çarpıştığını nereden anlarım?

2- Sprite ile sprite'ın çarpıştığını nereden anlarım?

3- Sprite'lara farklı dataları nasıl veririm? 4- Vedat Usta'nın yazdığı MD (makine dili!) ile ilgili yazılarda LDA, LDX, JSR gibi şeyler var. Bunları bilgisayara yazabilir miyim? Ayrıca bu programların SYS'leri yok. Bunları verse de programları çalıştırabilsek. 5- Simons' Basic programım var ama komutları yok. Nereden bulabilirim? Lütfen “derginin eski sayılarına bakın”'dan başka bir yol gösterin. 6- Multi Ice 3 kartuşunun monitör programının kullanılışını az da olsa anlatabilir misiniz? Selam Çağdaş. Uzun mektubun ve bir sürü sorun için sağol, ancak bazılarını elemek zorunda kaldım, (zaten hepsi soru değildi..) 1- 53279 ($D01F) adresindeki byte'ın her bir biti bir sprite'ın çarpışmasının değerini taşır. Örneğin sıfırıncı bitin değeri 1 ise birinci sprite arka plandaki karakterle çarpışmış demektir. Ancak bu değer okunur okunmaz değeri sıfırlandığı için işin bitene kadar bu değeri bir değişkene atamak en mantıklı yoldur. Bir byte'ın içinden bir bitin değerini okumak için AND ve OR işlemlerini iyi kavraman gerekiyor. 2- Birinci sorudaki adres sprite-sprite çarpışması için 53278 ($D01E) olacak. 3- Bu sorunu tam anlamadım ama cevaplamaya çalışayım. Her sprite'ın datasının hafızada nerede olduğunu gösteren bir adres vardır. Bu gösterge adresleri 2040-2047 arasında saklanır. Bunların gösterdiği adresteki bilgiler de sprite'a yazılır ve sprite ekranda görünür. 4- Tabii ki bunları bilgisayarına yazabilirsin. Ancak bu komutlar MD komutları olduğundan direkt yazamazsın, ancak bir kartuş veya bir monitör programın olması gerekir. Eğer dergide çıkan MD programların SYS'lerini bulamıyorsan şunu yap..: MD programın başlangıç adresine bak. (yani program hangi satırdan yazılmaya başlamış?) Mesela C000 adresi ise, o zaman monitör programına G C000 yazman yeterli olacaktır. Eğer 1000 adresinden başlıyorsa, G 1000 yazacaksın. Basit, değil mi? 5- Zamanında bu programla uğraşırken Simon's Basic ile ilgili bir kitap edindiğimi hatırlıyorum, ancak çok zaman oldu. Bu programı tüm detaylarına kadar açıklayan bir kitap var, ancak bayağı araman gereke-

6- Bir monitör programının kısaca anlatımı diye bir şey olamaz. Birçok komut vardır ve bunların hepsi detaylı anlatılmadıkça hiçbir şey anlamayacağınızdan eminim. Hemen hemen tüm kartuşların monitörlerinin kullanımı aynıdır, yanılmıyorsam gelecek sayılarda Vedat bu konuda bir şeyler yazacak.

İ İletir Sİ

Eveet, işte bir Su Şişesi de burada bitti. Daha cevap bekleyen birçok mektup var, ancak onları sayfalarımız elverdiğince cevaplandıracağım. Sizler beni mektup bombardımanına tutmaya devam edin, olur mu? Görüşmek üzere, 64'ünüze ve kendinize iyi bakın...

Can Yalçın, PK. 148 Küçükesat 06662 Ankara

ÖZÜR

Geçen ay bu sayfalarda yayınlanan programlarda bazı hatalar vardır. Bunları düzeltiyor ve özür diliyoruz. 1. BASIC ile sağa-sola sallama satırındaki POKE 53272,.. olarak yazılan komutlar POKE 53270,.. olarak değişecektir. 2. Art Studio programının 2. satırındaki POKE 53271,.. komutu POKE 53272,.. olmalıdır. Aynı satırda bir sonraki POKE komutu yazılmamıştır 53269,65 olan komut POKE 53265,59 olmalıdır. 3. Koala programının 2. satırındaki POKE 53272,28 komutunun doğrusu, POKE 53272,120 olmalıdır.