1541-II'NİN PC PSU'SUYLA ÇALIŞTIRILMASI
Retro bilgisayarBaşlıktan da anlayacağınız gibi burada Commodore 1541-II (hatta 1571-II ve 1581) disket sürücülerini, bir PC power supply kullanarak nasıl çalıştırabileceğimizi anlatacağım. Ben uzun zamandır 1541-II'lerimi bu şekilde çalıştırıyorum.
Bundan 5-6 sene önce fırtınalı bir havada dışarıdaki elektrik direğindeki tellerin birbirine değmesi sonucu hem 1541-II'lerin adaptörleri hem de televizyonun besleme devresi bozuldu. Televizyondaki arızayı bir entegreyi değiştirerek giderdim. Benim asıl derdim 1541-II'ler olduğu için önce basit bir adaptör yaptım. Eğer şebeke gerilimi yeterince yüksekse sorun olmuyordu. Fakat şebeke gerilimi dalgalanmaya başladığında veya düştüğünde sürücülerde okuma problemi başlıyordu. Bunu evinizdeki odanın lambasından anlayabilirsiniz. Eğer lambanın parlaklığı durup dururken azalıp artıyorsa dalgalanma var demektir ve bu dalgalanma bazı elektrikli cihazlarda arızaya yol açabilir. Veya o gün lambanın parlaklığı az ise, anlayın ki şebeke gerilimi düşüktür. Normalde 220 Vac olması gereken değerin bazen 170 Vac'ye kadar düştüğünü bilirim. Bu nedenle aklıma PC powerinden çalıştırma fikri geldi. Bir arkadaştan aldığım eski bir PC power kartından (kart kutu içinde değildi) 1541-II için gerekli gerilimleri bulup, lehim işlerini de yaptıktan sonra bir kutuya koydum ve 1541-II'lerimi geçen seneye kadar kullandım. Daha sonra ise bit pazarından 1.5 milyona aldığım PC poweri ile kullanmaya başladım. Bu hikayeden sonra artık konuya işin teknik kısmına girebiliriz.
Harddisk'lerin çalışma gerilimi ile 1541-II sürücünün çalışma gerilimi aynı olup +5 Vdc ile +12 Vdc yeterlidir. Fakat buradaki asıl sorun bağlantının nasıl yapılacağıdır. Tamamen farklı soketler olduğu için en kolay yöntem, eğer 1541-II'nin adaptörü bozuksa, adaptörden 1541-II'ye giden kabloyu adaptör tarafından kesmek ve harddiske takılan power soketini de kestikten sonra kabloların ucunu açmak ve uygun yerlere bağlamaktır. Fakat hangi kablo nereye bağlanacak onu bilmek lazım. Aksi takdirde 1541-II'ye elveda diyebilirsiniz. Bu nedenle eğer eliniz elektrik-elektronik işlerine yatkın değilse ortaya çıkacak arızalardan dolayı sorumluluk tamamen size aittir. Neyse, bu kadar laf kalabalığı yeter diyelim ve işe başlayalım. Bir PC power supply'sinde harddiske takılan power kablosu aşağıdaki şekildedir. 45°'lik köşeler üstte olacak ve kablolar arkada kalacak şekilde soketi kendinize doğru tutarsanız bacak pin sıralanışı aşağıdaki gibi olacaktır. Tabloda gördüğünüz kablo renkleri tamamen standarttır.
PİN İSİM RENK AÇIKLAMA 1 +12V SARI +12 VDC 2 GND SİYAH TOPRAK 3 GND SİYAH TOPRAK
4 +5V KIRMIZI +5 VDC
Şimdi elinizde bozuk bir 1541-II adaptörü olduğunu ve yukarıdaki gibi kesme işlemini yaptığınızı kabul edelim. Ama önce kablo renklerine bir bakalım. Bendeki kayıtlara göre 1541-II için farklı kablo renkleri olan iki soket var.
1-SİYAH: TOPRAK 1-SİYAH: TOPRAK 2-BEYAZ: +5 Vdc 2-YEŞİL: +5 Vdc 3-KIRMIZI: +12 Vdc 3-KIRMIZI: +12Vdc
Eğer elinizdeki kabloların rengi bunlardan biriyse harddisk power kabloları ile bağlantı yapmaya başlayabiliriz. Aşağıdaki tabloya göre bağlantıları güzel bir şekilde yaparsanız 1541-II'niz emrinize hazırdır. Güle güle kullanın...
1541-II KABLOSU HARDDİSK KABLOSU SİYAH SİYAH BEYAZ/YEŞİL KIRMIZI KIRMIZI SARI
Peki ya bozuk bir adaptörünüz yoksa ne yapacaksınız? Burada artık tamamen havya-lehim kullanmak zorundasınız. 1541-II'nin power girişine göre erkek soket alacaksınız -bunun için 1541-II'yi yanınızda götürmenizi tavsiye ederim- ve uygun bir kablo ile lehimleme işine başlayacaksınız. Bunun yanında bir de ölçü aleti bulabilirseniz çok iyi olur. Öyleyse hiç beklemeden pamuk eller havyaya :). Şunu söylemek istiyorum, lehim konusunda acemiyseniz bu işe hiç kalkışmayın. Veya çevrenizde bu işlerden anlayan varsa onunla konuşun. Aksi takdirde zaten zor bulunan 1541-II'yi çöpe atmak zorunda kalabilirsiniz.
1- BOŞ 2- TOPRAK 3- +12Vdc 4- +5Vdc
(ÖNDEN GÖRÜNÜŞ)
1- TOPRAK 2- BOŞ 3- +5Vdc 4- +12Vdc
(LEHİM TARAFINDAN GÖRÜNÜŞ)
1541-II'NİN PC PSU'SUYLA ÇALIŞTIRILMASI
DONANIM
1 2
3 4
Lehim yaparken lehim tarafından görünüş şeklini kullanın. Eğer 4'lü DIN soket bulamazsanız, 7'li soketten dönüştürmeyi deneyin. Son olarak hiçbir soket bulamıyorsanız 1541-II'yi PC power'ı ile çalıştırabilmek için yapmanız gereken son bir iş kaldı. 1541-II'nin içini açarak cihazın açma kapama anahtarının veya power soketinin bacaklarına kablo lehimlemeniz gerekiyor. Bir kez daha hatırlatıyorum. Kabloları yanlış bağlarsanız 1541-II'nize cenaze töreni yapmak zorunda kalabilirsiniz.
1- +12Vdc 2- +5Vdc 3- BOŞ 4- TOPRAK
Yukarıdaki şekil 1541-II'nin power soketinin bacaklarının lehim yerlerini göstermektedir. Yani lehim tarafından görünüştür. Harddisk power kablolarını renklerine dikkat ederek uygun yerlere lehimlerseniz işiniz tamam demektir. Renkleri bir kez daha yazıyorum.
KIRMIZI: +5Vdc SARI: +12Vdc SİYAH: Toprak
Lehim yaptığınız yerleri bir kez daha kontrol edin. Eğer %100 doğruysa 1541-II'ye enerji verin. Ön paneldeki kırmızı ve yeşil ışıklar yanacak ve daha sonra yeşil ışık sönecektir. Şimdi disketi yerleştirin ve önce LOAD "$",8 komutu sonra da LIST komutunu verin. Demek ki 1541-II çalışıyormuş. Güle güle kullanın.
1 2
3 4